Süleymaniye Doğum ve Kadın Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tüp Bebek Merkezi Direktörü Doç. Dr. Süha Sönmez; devletin SSK'lı hastalara tanıdığı tüp bebek yapma hakkıyla ilgili sorularımızı yanıtladı:

* Tüp bebek tedavisi için devlet hastanelerine çok başvuru yapılıyor mu?
Yapılıyor. Kendi hastanemiz Süleymaniye için artık biz Ağustos 2008'e randevu vermeye başladık. Kapasiteyi de arttıramıyoruz. Ayda 50 vakaya bakıyoruz, bu da yılda 600 hasta demek. Ortalama gebelik oranlarının da yüzde 35 olduğunu kabul edersek yılda 150 çift evlerine bebekle dönüyor.

İŞLEM ÇOK, ELEMAN YOK
* Size başvuran hastalar tüp bebek tedavisi için sıra beklemek zorunda kalıyorlar mı?
Özel merkezlerden yararlanma hakkı tanınana kadar eğitim ve araştırma hastanelerinde sıralar çok daha uzun oluyordu. Şimdi biraz daha azaldı. Aileler bizden heyet raporu almak için sıraya giriyor. Ancak heyet raporu için kadın ve erkeğin tüm tetkiklerin tamamlanması belirli bir zaman alıyor. Bu tetkikler için önce çiftler muayeneden geçiyor. Heyet raporunda özellikle yer alması gereken HSG filmi var. Çiftlerin bunun için ayrıca sıra beklemesi gerekebiliyor. HSG filmi; regliden iki gün sonra çekildiği için ve merkezin günlük kapasitesi 78 film olduğundan, bu filmin sonucu raporun alınmasını geciktirebiliyor. Bir de erkeğin spermiyogram sonuçları için ayrı bir sıra var. Sperm problemi yaşayanlar için 3 spermiyogram gerekli ve bu da 45 günü buluyor. Dosyaları hazır olan hastalar konseye giriyor. 2 kadın ve 1 ürologdan oluşan konsey de haftanın belli bir günü sadece rapor için toplanıyor. Cebinden hiç para ödemeden çocuk sahibi olmak isteyenler bizde sıraya yazılıyor. Özel merkezlerde bu tedavilerini sürdürmek isteyenler ise dış heyet grubundan sevk alıyor.

* Devlet hastanesinde tüp bebek tedavisine alınan hastalar, tedavi boyunca hiç katkı payı ödemiyorlar mı, yani ceplerinden hiç para çıkması gerekmiyor mu?
Şu an tedavi için hiçbir fark alınmıyor. Sadece ilaçların yüzde 20'sini çiftler ödüyor. Hastalara ilk basamakta yumurtlamayı sağlayan uyarıcı ilaç veriyoruz. Bu başarılı olamadığında aşılamaya geçiliyor. 3 kez aşılamada başarılı olunamayınca tüp bebek işlemine geçiyoruz. Tüp bebek tedavisinde işlemler laboratuvar şartlarında embriyolog tarafından gerçekleştirildiğinden, çiftlerin ceplerinden para ödemelerine gerek kalmıyor.

* Devletin özel merkezler için verdiği 1. 240 YTL'lik katkı payı çok az değil mi; siz bu kadar para ile modern şartlarda tüp bebek yapabiliyor musunuz?
Biz yapıyoruz ama bizde doktor ve diğer personelin maaşını devlet ödüyor. Özel sektörde, laboratuvar maliyetlerine personel ve mekan giderlerini eklediğinizde bu rakamın artması normal. Ancak devletin bu merkezlere ödediği para az değil, bizim laboratuvar işlemleri için talep edilen de çok değil bence.
SSK'lılara da tüp bebek yapma hakkı tanınmasının ardından Türkiye'de yaklaşık 2 milyon kadın sıraya girdi. Devlet hastaneleri ekip yetersizliğinden talebe yetişmekte zorlanıyor. Süleymaniye Doğum Hastanesi artık Ağustos 2008'e randevu vermeye başladı..

ÖZELLE BAŞARI ORANI AYNI
* Sizce özel merkezlerle devlete ait tüp bebek merkezleri arasında başarı oranı çok farklı mı?
Hayır, büyük bir fark olduğunu zannetmiyorum. Teknoloji hızla geliştiği için bazı özel merkezler yeni cihazları hemen alırken, devlette bu biraz daha uzun zaman alıyor. Onun için bazı hasta gruplarına yardımcı olamayabiliyoruz. Minimum iki embriyologla çalışmamız gerektiği halde bir personelle çalışınca bu da tedavide zaman sarkmasına yol açıyor ama başarısızlığa değil!

* Hangi yöntemleri deneyebiliyorsunuz, özel merkezlerde yapıldığı halde devlet hastanelerinde yapılmayan uygulamalar var mı?
Mikro tese yapılamıyor. Mikro tese; mikroskop altında sperm arama yöntemidir. Erkek kısırlığında işe yarar. Kısırlıkta erkeklerin oranı yüzde 40 olduğu için, bu durum önemli. Bir de yumurta soyma işleminde kullanılan lazer yok. Bazı hastalarda bu lazeri kullandığınızda gebelik oranını artırabiliyoruz.