Hamilelik Öncesi Gözden
Geçirmeniz Gerekenler
Anne ya da baba olmak,
hayatınızın akışını değiştirecek
büyük bir olaydır. Hamile kalmadan
önce yapacağınız bazı planlar ve
değişiklikler sayesinde, daha
sağlıklı birhamilelik geçireceğiniz
muhakkaktır. Sağlıklı bir yaşam
tarzı, siz ve bebeğiniz üzerine
büyük ve olumlu etkiye sahiptir.
Hamileliğin planlı olması sizi
ileride olacakolaylara hazırlamaya
yardımcı olur ve karşılaşacağınız
zorlukları daha kolay, bilinçli bir
şekilde atlatmanızı sağlar.
Hamilelik öncesi iyi bir sağlık
bakımının yapılması
bütünhamileliğiniz boyunca size
yardım edecektirBir çok kadın hamile
kaldığını birkaç hafta geçmeden
bilmemektedir. Bu ilk haftalar,
fetus için en kritik dönemlerdir.
Zira organlar bu dönemde oluşur.
Sigara, alkol ve bazı ilaçların
kullanılması bebeğin normal
gelişimini engeller. Hamile kalmayı
düşünüyorsanız en az 3 ay öncesinden
bir doktora danışmanız, size yol
gösterilmesi ve bilgi verilmesi
açısından önemlidir.
Sağlığınız ve vucudunuz hamile
kalmaya uygun mu?
Hamileliğiniz öncesinde
jinekoloğunuzla bir görüşme yapın.
Bu sizin için genel bir kontrol
açısından harika bir fırsat
olacaktır. Bu görüşmede değişmesi
gereken alışkanlıklarınız varsa
bunları ele alabilir ve yeni
düzenlemeler yapabilirsiniz. Ayrıca
yüksek tansiyon ve aşırı kilo gibi
problemleriniz için gerekli
tedavilere başlayabilirsiniz.
Unutmayın eğer obesite(aşırı
şişmanlık)ve yüksek tansiyon gibi
problemleriniz varsa riskli
guruptasınız demektir ve bunları
kontrol altına almak için
gerekenleri bir an önce yapın. Aşırı
şişman kadınlar, yumurtlamaları
düzenli olmadığından kolay hamile
kalamamaktadırlar. Eğer kalırlarsa
bu kez diyabet ve yüksek tansiyon
onları beklemektedir. Ayrıca bu
kadınların bebeklerinin de normalden
iri doğma riski yüksektir, bu da
beraberinde doğum yaralanmalarını ve
zorunlu sezaryanı getirir.Yüksek
tansiyonu olan annelerde ise düşük
doğum ağırlıklı ve prematüre bebek
doğurma riski yüksektir. Bunlara ek
olarak hamilelikte çok ciddi bir
problem olan Plasenta Abruption yani
plasentanın bebek doğmadan önce
rahimden ayrılması ve önden doğması
riski yüksektir.Bütün bu riskleri
tespit edip tedbirlerinizi alarak
hamileliğinize daha sağlıklı
başlayabilir ve sağlıklı bir çocuk
sahibi olabilirsiniz
Kilonuz ne durumda?
Düzenli bir egzersiz programı takip
edin ve bir diyetisyen ile uygun bir
diyet programı hazırlayın. Bu
hamilelik öncesi bebeğiniz için
yapacağınız en önemli şeylerin
başında gelmektedir. Uygun bir
kilonun sağlanması iyi bir sağlık
açısından önemlidir. Hamile
kalmanızın en az 6 ay öncesinden
boyunuzun kilonuzla orantılı bir
düzeyde kalmasını sağlamalısınız.
Hamilelik sırasında yüksek kilo
annede yüksek tansiyon ve şeker
hastalığına sebep olabilmektedir.
Aşırı şişmanlık gebelik sırasında
kalp için ek bir yüktür. Normalden
düşük kilo ise bebeğin gelişimini
engellemekte ve düşük tartılı
bebekler doğmasına sebep olmaktadır.
Sizin yada eşinizin ailesinde
kalıtsal bir hastalık var mı?
Bazı kalıtsal hastalıkların
belirlenmesi ve yaşınıza aile
geçmişinize bakılarak size genetik
danışmanlık verilmesi açısından önem
taşır. Genetik danışmanlık çiftlerin
genetik hastalıklı bir çocuğa sahip
olma şansı hakkında bilgi verir.
Kronik bir hastalığınız var mı?
Hamilelik vücudunuza yeni yükler
yükleyeceği için, normalde
kontrolünüz altında olan sağlık
problemleriniz tekrar sorun
çıkarabilir. Eğer bazı özel
tıbbidurumlarla karşı karşıyaysanız,
hamile kalmadan önce kontrol altına
alınmalı ve hamileliğiniz boyunca bu
kontrolleri sürdürmelisiniz.
Bazı önemli sorular şunlardır:
Şeker, yüksek tansiyon, sara nöbeti
gibi rahatsızlıklarınız var mı?
Kansızlık rahatsızlığınız var mı, şu
an buna yönelik şikayetleriniz var
mı? (Halsizlik, Çarpıntı, Solukluk,
Çabuk yorulma)
Hiç ameliyat geçirdiniz mi?
Herhangi bir şeye karşı alerjiniz
var mı?
Daha önceki gebelikleriniz olduysa
nasıl geçti?
Geçmiş gebelikleriniz ve varsa
bunlarla ilgili komplikasyonlar da
önemlidir. Çünkü sorunlar tekrar
yaşanabilir. Özellikle daha önce
düşük yapan kadınlar yeniden hamile
kalırken endişe taşırlar. Gerçekten
de daha önce yapılan düşükler; düşük
tartılı bebek doğum riskini ve erken
doğum riskini arttırmaktadır.Bu
noktada önemli olan kendi kendinize
endişe etmektense bir hekimin de
yardımıyla birlikte kontrollü bir
hamilelik geçirmenizdir.
Kullandığınız ilaçlar var mı?
Aspirin, alerji ilaçları (anti
histaminikler), diyet tabletleri,
doğum kontrol ilaçları gibi günlük
ilaçlar sorgulanacaktır. Bazı
ilaçlar fetüsu etkilemektedir ve
hamileliğiniz boyunca alınmaması
gerekir. Örneğin bu günlerde akne
tedavisi için yaygın olarak
kullanılan Retinol (Retinoik asit,
vitamin A türevi bir ilaç)bebekte
doğumsal sakatlıklara neden
olmaktadır ve ilaç tedavisi
kesildikten sonra en az 6 ay hamile
kalınmaması gerekmektedir.
Sakinleştirici ilaçların veağrı
kesicilerin kullanımının da doktora
danışılması gerekir.
İşinizde gebeliğiniz açısından bir
risk var mı?
Sizin veya eşinizin işinde radyasyon
, kimyasallar , kurşun yada
anestetik maddelere maruz kalma söz
konusu ise bu hem hamile kalma
şansınızı hem debebeğinizi riske
sokabilir. Hamile kalmadan önce bu
konuda işveren den veya işyeri
doktorundan bilgi almak önemlidir.
Kızamıkçık aşısı oldunuz mu?
Kızamıkçık (rubella) hastalığı
bebeğin iç organlarının geliştiği
erken gebelik döneminde bebekte
önemli bozukluklara neden
olabilir(sağırlık,körlük, beyin
gelişiminin engellenmesi...). Bu
nedenle hamileliğe karar
verdiğinizde doktorunuza başvurup bu
hastalığa karşı bağışıklığınız
bulunup bulunmadığını bir kantesti
ile öğrenmelisiniz. Eğer
bağışıklığınız yoksa doktorunuz
aşınızı yapacaktır. Kan testini
gebeliğinizden en az 3 ay önce
yaptırmalısınız.
Yapılması gereken diğer testler
Hamilelik öncesi özellikle sosyal
risk taşıyan annelerin AIDS için
ELİSA testini yaptırması önemlidir.
Bu anne adayını kesinlikle
korkutmamalı ve rahatsızetmemelidir.
Ayrıca daha önce yüksek riskli
davranış öyküsü olsun olmasın tüm
hamilelere AİDS testi önerilmesi
gittikçe kabul gören bir
yaklaşımdır. Bunun yanı sıra
Hepatit-B testinin yapılması, sonuca
göre bebeğin doğduğunda aşı ve
tedavisinin yapılması da önemlidir.
Özellikle Hepatit-B
taşıyıcısıolduğunu bilen anneler,
bebeklerine zarar vermemek için
muhakkak doktora danışmalıdırlar.
Bazı hepatit taşıyıcılarından
(belirli bazı antijenleri olan)
doğanbebeklerde enfeksiyon riski
yüksektir ve bu bebeklere doğumdan
sonra 12 saat içerisinde Hepatit-B
aşısı ve immunoglobulin tedavisi
yapılması hemenher zaman enfeksiyonu
önler. Bunlara ek olarak anne ve
babanın hamilelik öncesinde kan
guruplarının bilinmesi, eğer bir kan
uyuşmazlığı söz konusu ise
hamileliğin özel olarak
takipedilmesi, anneye doğumdan önce
gerekli aşının (rho-gam) yapılması
bir sonraki hamilelikte tehlikeyi
önleyecektir. Eğer bu annenin ilk
hamileliği değilse veanne ile baba
arasında kan uyuşmazlığı varsa ve de
anneye ilk hamileliğinde gereken aşı
yapılmamışsa o zaman annenin kanında
ilk gebeliğinde antikor oluşup
oluşmadığına bakılması ve doğumun
daha özel şartlarda planlanması
uygun olur.
