Yenidoğan bebeğinizin büyümesi
|
Önce kız mı, erkek mi diye
bakarız, ardından eline ayağına.
Parmaklarını sayarız. Peki
sonra? Herhalde boyu ve tartısı
gelir. Herkes bunları sorar; kız
mı, erkek mi tartısı ne kadar,
boyu ne kadar? Siz herkese önce
bunları söylersiniz; kız mı,
erkek mi, tartısı ne kadar, boyu
ne kadar?
Neden herkes önce bunları merak
eder? Basit, çünkü tartı ve boy
ilk günden itibaren bebeğin
gelişiminin en somut
göstergesidir. |
Bebeğimin tartısı ne kadar olmalı?
Tıpkı erişkinler gibi, yenidoğanların da
tartı ve boyları farklı farklıdır.
Bebeklerin çoğu "gününde" doğar -size
göre 9 ay 10 gün, biz hekimlere
göre 40 haftadır bu- tartıları
2500-4000 gram arasında, boyları
47-52 cm arasında değişir. Uzunca
bir dönem, yenidoğanlar "ne kadar iri
ise o kadar iyi" diye düşünüldü, ama
artık "irilikten" çok bebeklerin
sağlıklı olmasına önem
veriyoruz.
Yenidoğan bebeğin tartısı belirleyen bir
çok etken vardır. Bunlardan bazılarını
şöyle sıralayabiliriz.
-
Anne babanın boyu ve kilosu-
genellikle iri anne-babanın bebeği,
ufak tefek anne-babanın bebeğine
göre daha büyüktür.
-
Bebeğin cinsiyeti-
kızlar, erkeklere oranla biraz daha
küçüktür.
-
Gebelik süresi-
gününde doğan bebek, erken doğana
oranla muhtemelen daha ağır
olacaktır.
-
Annenin gebelik süresinde sağlık
durumu-
annenin kimi hastalıkları, bebeğin
doğum tartısını etkiler. Örneğin
yüksek tansiyon düşük doğum tartılı
bebeğe, şeker hastalığı bebeğin ,iri
doğmasına yol açar. Gebelik boyunca
bebeğin tartısına ve sağlığına etki
edecek her durum, kadın doğum
uzmanının yakın takibi altında
olmalıdır.
-
Annenin gebelik boyunca beslenmesi-
bebeğin sağlıklı gelişimi için
annenin uygun beslenmesi mutlaka
gereklidir. Yetersiz beslenme,
bebeğin büyümesini olumsuz
etkileyecektir.
-
Annenin gebelikte sigara, içki ve
ilaç kullanması-
-
Kaçıncı bebek olduğu-
ilk bebekler, bazen sonrakilerden
düşük tartılıdırlar.
-
Çoğul gebelik-
ikiz, üçüz vb. bebekler, aynı
boşluğu paylaştıkları için doğum
tartıları daha düşük olacaktır.
Bebeğiniz, ilk ayında, günde ortalama
30-40 gram tartı alacak, boyu ortalama 3
cm uzayacaktır. Kimi bebekler, 10-15
günlükken ve 3-6 haftalıkken bir hızlı
büyüme dönemi yaşarlar.
Endişe etmeli miyim?
Bebeğinizin tartısı ortalamaya göre
düşük yada fazlaysa, doğumdan sonra bir
süre daha yakın takip altında
tutulacaktır. Bu takip, olası sorunların
kısa sürede çözülmesi ve bebekte ileriye
dönük bir zarar oluşmaması için mutlaka
gereklidir.
Düşük tartılı bebeklerin en önemli
sorunları, beslenme ve
vücut ısılarını düzenlemedir.
Bu bebeklerin anneleri, bebeklerini sık
sık emzirmeli, çocuk hekiminin gerekli
görmesi durumunda düzenli aralıklarla
biberon vermeli ve vücut ısıları sık sık
ölçülmelidir.
Toplumumuzda sağlıklı bebek tombul
bebektir! Ancak tombul bebek de en az
düşük tartılı bebek gibi sorunlar
yaşayabilir. Bunların en sık rastlananı
kan şekeri düşüklüğüdür.
İri bebeklerin kan şekerlerinin
düşmesini önlemek için sık aralıklarla
beslenmeleri ve belirli aralıklarla kan
şekerlerinin ölçülmesi gerekir.
Prematüre
(erken doğan) bebekler genellikle,
gününde doğanlardan daha düşük
tartılıdırlar. Ağırlıkları zamanından ne
kadar önce doğduklarına göre değişiklik
gösterir. Vücut yağları azdır,
kendilerini ısıtamazlar. Erken doğanlar,
ısı ve nemi ayarlı küvözler içerisinde
tutularak, dış ortama uyumları
sağlanmaya çalışılır. Anne sütüyle, bir
takım katkı mamalarıyla yada formül
mamalarla, erken doğanların yeterli
tartıyı almaları sağlanır.
Son olarak
|
Bebeğinizi doğumdan bir kaç gün
sonra tartarsanız, kilo
verdiğini göreceksiniz, sakın
meraklanmayın! Bebeklerin çoğu
doğumdan sonra tartılarının
ortalama %5-10'unu kaybederler.
Bu durum tamamiyle normaldir.
Doğumdan yaklaşık 10 gün sonra
bebekler ancak doğdukları kiloya
ulaşırlar. Bu dönemde
görülebilecek aşırı tartı kaybı
konusunu bebeğinizi izleyen
çocuk hekimiyle
görüşebilirsiniz. |
Son bir nokta, bebeğinizin düşük yada
fazla kilolu olması çocukluk yada
erişkin dönemindeki kilo ve boyu ile tam
ilişkili değildir. Bu aşamada, genetik
diye bir bilim devreye girer ve
bakarsınız minick bir bebek ilerde dev
bir basketbolcu olur
